Begrijpen van SOA-testen & Behandeling
Seksueel overdraagbare aandoeningen (SOA’s), ook bekend als seksueel overdraagbare infecties (SOI’s), zijn infecties die zich verspreiden via seksueel contact, waaronder vaginale, anale en orale seks. Veel SOA’s hebben milde of geen symptomen, waardoor regelmatige testen essentieel zijn voor vroege detectie en behandeling.
Zonder tijdige behandeling kunnen SOA’s leiden tot ernstige gezondheidscomplicaties, waaronder onvruchtbaarheid, chronische pijn en een verhoogde vatbaarheid voor andere infecties. Gelukkig zijn er effectieve behandelingen beschikbaar voor de meeste SOA’s, variërend van antibiotica tot antivirale medicijnen. Routinematige screening beschermt niet alleen de individuele gezondheid, maar voorkomt ook de verdere verspreiding van infecties.
Wie Moet Zich Laten Testen op SOA’s?
SOA-testen wordt aanbevolen voor:
- Seksueel actieve individuen, vooral degenen met meerdere partners.
- Mensen die onbeschermde seks hebben (zonder condooms of tanddams).
- Iemand die symptomen ervaart zoals ongebruikelijke afscheiding, pijn of zweren.
- Zwangere vrouwen, aangezien sommige SOA’s invloed kunnen hebben op pasgeborenen.
- Individuen die eerder een SOA hebben gehad, omdat herinfectie mogelijk is.
- Degenen met een partner die gediagnosticeerd is met een SOA.
- Mensen die routinematige gezondheidscontroles ondergaan, vooral degenen met een hoger risico.
Veelvoorkomende SOA-testen & Diagnoses
SOA-testen hangt af van de infectie waarvoor wordt gescreend. Veelvoorkomende testmethoden zijn onder andere:
- Urinetests: Gebruikt om bacteriële infecties zoals chlamydia en gonorroe te detecteren.
- Swabtests: Verzamelt monsters uit de keel, genitale gebied of rectum om te controleren op bacteriële of virale infecties.
- Bloedtesten: Detecteert virale infecties zoals herpes, syfilis en HIV.
- Lichamelijk onderzoek: Gebruikt om genitale wratten en herpes te diagnosticeren aan de hand van zichtbare symptomen.
- Thuis testkits: Handig voor het testen op bepaalde SOA’s.
Veelvoorkomende SOA’s & Hun Behandelingen
SOA’s worden veroorzaakt door bacteriën, virussen of parasieten, die elk verschillende behandelingsbenaderingen vereisen. Hieronder staan de meest voorkomende SOA’s en hun beschikbare behandelingen.
Chlamydia
Chlamydia is een bacteriële infectie die vaak geen symptomen veroorzaakt, maar ernstige reproductieve problemen kan veroorzaken als deze niet wordt behandeld. Het wordt behandeld met antibiotica zoals:
- Azithromycine (eenmalige behandeling).
- Doxycycline (7-daagse kuur).
Gonorroe
Gonorroe is een andere bacteriële SOA die pijnlijke urineren en abnormale afscheiding kan veroorzaken. Het wordt meestal behandeld met:
- Ceftriaxon (eenmalige injectie).
- Azithromycine of Doxycycline, indien nodig voor co-infecties.
Trichomoniasis
Trichomoniasis is een parasitaire infectie die zowel mannen als vrouwen treft, hoewel symptomen vaker voorkomen bij vrouwen. Behandeling omvat:
- Metronidazol (Flagyl).
- Tinidazol, een alternatieve behandelingsoptie.
Genitale Wratten (HPV)
Genitale wratten worden veroorzaakt door het humaan papillomavirus (HPV). Hoewel er geen genezing voor HPV is, kunnen de wratten worden behandeld met:
- Topische behandelingen zoals Imiquimod (Aldara) of Podophyllotoxine (Warticon).
- Cryotherapie of lasertherapie voor hardnekkige wratten.
- HPV-vaccinatie (Gardasil 9) ter preventie.
Herpes (HSV-1 & HSV-2)
Herpes is een virale infectie die uitbraken van pijnlijke zweren veroorzaakt. Hoewel het niet kan worden genezen, helpen antivirale medicijnen om symptomen te beheersen en uitbraken te verminderen:
- Aciclovir (Acyclovir).
- Valaciclovir (Valtrex).
- Suppressieve therapie voor frequente uitbraken.
Candida
Candida (schimmelinfecties), hoewel niet altijd seksueel overdraagbaar, kan zich ontwikkelen na seksuele activiteit. Symptomen zijn onder andere jeuk, afscheiding en irritatie. Behandelingen omvatten:
- Fluconazol (Diflucan) (oraal antifungaal middel).
- Clotrimazol of Miconazol (topische antifungale crèmes).
